Wiesz, czego nie chcesz: konkretnej pracy, układu w związku, nawyku, który Cię rozwala. Problem zaczyna się sekundę później, bo nie masz planu jak to uciąć bez rozsypania reszty życia przez stres czy wysiłek. A jeśli nie masz zamiennika, wracasz do starego, nawet gdy nienawidzisz tego stanu, bo mózg wybiera znajome, a nie lepsze.
Ten prompt pomoże Ci przejść od anty-celu do prostego systemu: z czego rezygnujesz, czym zastępujesz, jaka jest granica i co robisz, gdy przychodzi kryzys.
Kiedy użyć
- Gdy masz jasne „nie chcę”, ale brak Ci sensownej alternatywy.
- Gdy jesteś przeciążony i kończysz w unikaniu zamiast w działaniu.
- Gdy próbowałeś zmiany impulsywnie i wracałeś do starego po 3–10 dniach.
- Gdy chcesz ograniczyć stres, ale nie wiesz, co w codziennym życiu jest jego przyczyną.
- Gdy czujesz, że Twoje życie jest zapchane rzeczami, które kiedyś działały, ale już nie działają.
- Gdy potrzebujesz planu zmiany, który nie opiera się na motywacji.
Co przygotować przed użyciem
- Lista rzeczy do ucięcia: 3–10 punktów (bez oceniania siebie).
- Krótki opis dlaczego to chcesz uciąć: 1–3 zdania na punkt.
- Minimalny zamiennik dla każdej rzeczy: coś prostego, nie idealnego.
- Jedna granica, którą realnie utrzymasz (czas, energia, pieniądze, dostępność).
- Największe ryzyko nawrotu i Twoja typowa reakcja pod stresem.
- Jedna osoba lub kanał wsparcia (człowiek, notatka, plan, przypomnienie).
- Horyzont: ile dni testujesz zmianę (np. 14 albo 30).
Zasady dobrego promptowania w tym przypadku
- Opisuj fakty i zachowania, nie cechy charakteru.
- Zaczynaj od minimum, które da się zrobić w zły dzień.
- Każdy anty-cel musi mieć zamiennik, nawet brzydki i tymczasowy.
- Ustal granicę w formie reguły, nie jako luźną intencję.
- Dodaj plan kryzysowy: co zrobię, gdy wróci impuls.
- Traktuj to jak eksperyment, nie jak ocenę Twojej wartości.
- Zawsze kończ jednym krokiem na dziś, w mniej niż 15 minut.
Poniżej masz zmienne, które wypełniasz:
- {{rzeczy_do_ucinania}}: lista 3–10 rzeczy, których nie chcesz dalej robić lub tolerować
- {{dlaczego}}: po 1–3 zdania dlaczego każda rzecz jest kosztem
- {{zamiennik}}: minimalny zamiennik dla każdej rzeczy
- {{granica}}: jedna reguła granicy, którą utrzymasz
- {{ryzyko}}: największe ryzyko nawrotu i typowy zapalnik
- {{wsparcie}}: osoba/plan/kanał komunikacji, który Cię utrzyma w torze
- {{horyzont}}: 14/30/60 dni testu
- {{format}}: jak chcesz wynik, np. tabela, lista kroków, plan tygodnia
Zmienne, czyli szczegóły Twojej sytuacji, są w nawiasach {{…}}.
Gotowy prompt (do skopiowania)
Jesteś moim asystentem planowania zmiany przez anty-cele. Nie rób terapii. Zrób prosty, wykonalny system działań.
## Kontekst
Jestem: {{kim_jestem}} (np. freelancer/manager/pracownik).
Moje obciążenie teraz: {{krotko_o_obciazeniu}} (1–3 zdania).
Mój anty-cel: wiem, czego nie chcę, ale nie mam zamiennika.
## Dane wejściowe
Rzeczy do ucięcia: {{rzeczy_do_ucinania}}
Dlaczego: {{dlaczego}}
Ryzyko nawrotu: {{ryzyko}}
Wsparcie: {{wsparcie}}
Horyzont testu: {{horyzont}}
Preferowany format wyniku: {{format}}
## Zadanie
1) Zrób listę anty-celów w wersji behawioralnej: każdy punkt ma mieć formę
- "Przestaję robić/tolerować: ..."
- "Po czym poznam, że to wraca: ... (sygnał ostrzegawczy)"
2) Do każdego anty-celu zaproponuj 2 zamienniki:
- Zamiennik A: minimalny, na zły dzień (w mniej niż 10 minut)
- Zamiennik B: docelowy, ale realistyczny (w mniej niż 60 minut tygodniowo)
3) Zaproponuj jedną granicę (regułę) na cały horyzont:
- {{granica}}
Ma być konkretna, mierzalna i łatwa do sprawdzenia po fakcie.
4) Zrób plan wdrożenia na {{horyzont}}:
- Dzień 1: porządek i przygotowanie
- Dni 2–7: najprostszy rytm
- Tydzień 2+: tylko jedno rozszerzenie, jeśli działa
5) Dodaj "plan awaryjny na nawrót":
- jeśli pojawi się {{ryzyko}}, to robię: 1) ___ 2) ___ 3) ___
- i kontaktuję {{wsparcie}} w ten sposób: ___
6) Na koniec wybierz jeden krok na dziś, który zrobię w mniej niż 15 minut.
7) Styl odpowiedzi: bez ocen, bez górnolotnych haseł, bez motywacyjnych przemówień. Konkret i prostota.
Przykład użycia
Wypełnione zmienne (krótko)
- {{kim_jestem}}: pracownik + freelancing po godzinach
- {{krotko_o_obciazeniu}}: tydzień jest zapchany spotkaniami, wieczorem uciekam w telefon, mam poczucie utknięcia
- {{rzeczy_do_ucinania}}: praca po 22:00, zgadzanie się na spotkania bez agendy, scrollowanie w łóżku, odkładanie rozmowy o podziale obowiązków w domu
- {{dlaczego}}: brak snu, rosnący stres, mniej cierpliwości, zerowa energia na zmianę pracy
- {{granica}}: żadnej pracy i maili po 21:30, telefon poza sypialnią
- {{ryzyko}}: stres po spotkaniach i lęk, że nie dowiozę, wtedy nadrabiam nocą
- {{wsparcie}}: jedna osoba z domu + notatka w kalendarzu przypominająca o granicy
- {{horyzont}}: 14 dni
- {{format}}: tabela + plan na 14 dni
Przykładowy wynik (skrót)
Anty-cel: przestaję pracować po 21:30. Sygnał ostrzegawczy: otwieram laptop po kąpieli.
- Zamiennik A: 7 minut spisu 3 rzeczy na jutro + zamknięcie.
- Zamiennik B: 2 bloki deep work rano po 45 minut, zamiast nocnego nadrabiania.
- Granica: po 21:30 tylko plan jutra i wyciszenie, telefon poza sypialnią.
- Plan awaryjny: gdy czuję lęk, robię szybki zapis: co jest realnie do zrobienia jutro, a co jest fantazją o kontroli. Potem proszę {{wsparcie}} o przypomnienie granicy.
- Krok na dziś: przygotuj ładowarkę telefonu poza sypialnią i ustaw przypomnienie 21:25.
Najczęstsze błędy i poprawki
Anty-cel jest zbyt ogólny
Poprawka: zamień chcę mniej stresu na jedno zachowanie, które tniesz.Brak zamiennika, więc zostaje pustka
Poprawka: dodaj Zamiennik A na zły dzień, nawet jeśli jest banalny.Zamiennik jest zbyt ambitny
Poprawka: obniż próg wejścia do w mniej niż 10 minut, docelowe dodaj jako opcję B.Granica jest życzeniem, nie regułą
Poprawka: zapisz granicę jako konkret czasu, limitu lub warunku wejścia.Plan nie uwzględnia nawrotu
Poprawka: dopisz 3 kroki awaryjne i jeden kanał komunikacji, z którego skorzystasz.Zmieniasz za dużo naraz
Poprawka: wybierz 1 (max 2) anty-cele na start, resztę zostaw w kolejce na kolejny etap.Oceniasz siebie zamiast systemu
Poprawka: traktuj to jako eksperyment na {{horyzont}} i mierz tylko wykonanie kroków.
Warianty promptu
Krótki dla mających mało czasu
Zrób mi plan anty-celu.
Rzecz do ucięcia: {{rzeczy_do_ucinania}} (jedna!)
Dlaczego: {{dlaczego}}
Granica: {{granica}}
Ryzyko nawrotu: {{ryzyko}}
Wynik:
- anty-cele w formie zachowań
- zamiennik A (10 minut) i B (60 minut tygodniowo) dla każdego
- 1 krok na dziś w mniej niż 15 minut
Precyzyjny
Pracuj jak projektant zachowań. Nie rób terapii.
Weź: {{rzeczy_do_ucinania}}, {{dlaczego}}, {{ryzyko}}, {{wsparcie}}, {{horyzont}}.
Zbuduj:
1) tabelę: anty-cel → sygnał ostrzegawczy → zamiennik A → zamiennik B → warunek granicy
2) jedną regułę granicy {{granica}} + jak ją sprawdzę po fakcie
3) plan wdrożenia na {{horyzont}} z minimalnym rytmem i jednym rozszerzeniem
4) plan awaryjny na nawrót + wiadomość do {{wsparcie}} (1–2 zdania), którą mogę skopiować
Dla początkujących
Pomóż mi zacząć najprościej.
Nie wiem, co wstawić jako zamiennik.
Moje nie chcę: {{rzeczy_do_ucinania}}
Moje dlaczego: {{dlaczego}}
Mój stres/impuls: {{ryzyko}}
Najpierw zaproponuj 5 prostych zamienników, które nie wymagają motywacji.
Potem dopasuj po 1 zamienniku do każdego anty-celu.
Na końcu daj 1 granicę i 1 krok na dziś.